Hooggevoeligheid en medicatie

Hooggevoeligheid en medicatie


Neurotransmitters

Het menselijk brein is enorm complex maar ook geweldig opgebouwd. Het bestaat uit ontelbare cellen die allemaal met elkaar communiceren en ervoor zorgen dat jij als persoon kunt functioneren. Doordat de cellen met elkaar communiceren kun jij als persoon denken, zien, horen, ruiken, voelen, bewegen.. Het is wonderlijk om alleen al over na te denken.

De cellen en hun takken in je hersenen raken elkaar niet helemaal aan en kunnen dus niet direct prikkels en signalen doorgeven. Tussen die tak van de ene cel en de andere cel in je brein zitten hele kleine ruimtes, synapsspleten genoemd. Een prikkel of signaal kan door de ene cel doorgegeven worden aan de andere door een soort chemisch stofje, een neurotransmitter. Via receptoren kunnen neurotransmitters worden opgenomen door cellen en zo een signaal doorgeven. Als het signaal niet langer nodig is, neemt de cel (een neuron) de neurotransmitter weer op. Door de afgifte en opname van neurotransmitters door neuronen worden de signalen doorgegeven. Soms is er te weinig van dit neurotransmitter beschikbaar, dan ontstaat er bijvoorbeeld een depressie. Door antidepressiva in te nemen, komt er meer neurotransmitter beschikbaar. Antidepressiva is echter niet gewoon een pilletje gevuld met neurotransmitter, maar een stofje wat je hersenen voor de gek houdt. In plaats van dat de neuronen de neurotransmitter opnemen (en dus het signaal remmen), nemen ze het stofje uit de pil op. Zo blijft er dus meer neurotransmitter aanwezig in de synaps en kan het signaal langer doorgaan. Het kan ook zo zijn dat er teveel receptoren zijn die neurotransmitter opnemen, dus dat de neurotransmitter te snel opraakt. Het aantal receptoren is afhankelijk van bepaalde periodes, bijvoorbeeld in een stressvolle periode worden er meer receptoren aangemaakt en worden de neurotransmitters dus sneller opgenomen. De receptoren kunnen ook weer afgebroken worden, maar dit duurt een poosje. Antidepressiva zorgen er ook voor dat het aantal receptoren gereduceerd wordt. In periodes met stress komen er dus meer receptoren en ben je gevoeliger voor een depressie. De werking van antidepressiva, bijvoorbeeld Prozac, is gebaseerd op de neurotransmitters. Prozac is specifiek gebaseerd op een neurotransmitter genaamd serotonine. Het is dan ook een SSRI, wat staat voor selective serotonin-reuptake inhibitor, wat ‘selectieve serotonine heropname-remmer’ betekent. Het remt dus de heropname van het neurotransmitter serotonine.

Prozac en HSP

Wetenschappers hebben ontdekt dat mensen die medicatie zoals SSRI’s innamen ‘genezen’ werden van hun extreme reactie op stress. Door de wetenschapper Peter Kramer wordt serotonine een beetje gezien als de politie van je brein. Als er genoeg serotonine is, is alles dus onder controle van de politie en is alles veilig. Als er te weinig serotonine is, kan dat leiden tot chaos. In het boek van Elaine Aaron ‘The highly sensitive person’ wordt geschreven over medicatie als serotonine/prozac en HSP. Haar standpunt is dat er een ethisch dilemma wordt gevormd. Als je met medicatie zoals Prozac de persoonlijkheid van mensen kunt veranderen, wat is dan het verschil tussen prozac en drugs op straat? En is het wel zo ethisch verantwoord om de persoonlijkheid en karaktereigenschappen van mensen te veranderen met behulp van medicijnen? Ze weet niet of je moet proberen om je gave, de hooggevoeligheid, te veranderen met een SSRI. Uit onderzoek met apen is gebleken dat apen met hogere serotonine concentraties meer dominant waren en meer voor zichzelf opkwamen. Aaron zegt in haar verhaal dat dat waarschijnlijk de reden is dat een arts een SSRI voorschrijft, zodat een patiënt meer dominant en assertiever wordt en zo beter mee kan draaien in de maatschappij. Maar wat is er eigenlijk mis met iets minder dominante en minder assertieve mensen en waarom moet dit veranderd worden? Het is een afweging die je voor jezelf wil maken, of je je persoonlijkheid wil veranderen met medicatie of dat je je gave hooggevoeligheid omarmt en hier mee leert leven. Naast deze afweging is er ook nog een hele lijst met bijwerkingen van medicatie aanwezig die je ook nog in overweging moet nemen, zoals:

–          Maag- en darmklachten

–          Hoofdpijn

–          Slapeloosheid

–          Bloedingen

–          Droge mond

–          Zweten

–          Gewichtstoename of –afname

–          Anorexie (verlies van eetlust)

En dit is echter nog maar een korte samenvatting van de klachten die je kunt krijgen van SSRIs. Het besluit om te starten met medicatie is echt een afweging van de voor- en nadelen en zeker als HSP is het belangrijk om deze afweging rustig te maken.