Zeg eens nee!

Assertief zijn komt vaak niet voor in het woordenboek van een HSP. Er zijn diverse redenen om niet assertief te zijn (of in ieder geval niet voldoende assertief), maar vaak is de belangrijkste reden dat je bang bent om een ander te kwetsen. Assertief zijn betekent niet dat jij de kaas van andermans brood moet eten, maar dat je die van jezelf niet weg laat halen.

Op één of andere manier wordt assertiviteit geassocieerd met egoïsme en dat is onjuist. We lopen met de vreemde gedachten dat we wanneer we voor onszelf opkomen, egoïstisch zijn en niet aan anderen denken. Ook dat is onjuist. Je kunt pas voor anderen zorgen als je eerst aan jezelf hebt gedacht. Als je de zaken voor jezelf niet op orde hebt, is het ook moeilijk om er honderd procent voor een ander te zijn. Het is wel mogelijk, maar het breekt – zeker als HSP – enorm op.

Je kunt haast zeggen dat je egoïstisch bezig bent als je níet assertief bent: je kunt niet de beste versie van jezelf zijn zonder assertiviteit en hiermee kun je anderen tekort schieten. Als je altijd maar ja zegt omdat je ‘nee’ niet over je lippen kunt krijgen – uit schuldgevoel of uit angst voor de reactie van de ander – zadel je jezelf alleen maar op met zaken die je eigenlijk helemaal niet wil doen of aankunt.

Assertief zijn kun je leren en het is geen makkelijk leerproces. Het begint al met het niet klakkeloos instemmen op verzoeken van anderen, maar eerst kijken of je de tijd en ruimte ervoor hebt – en belangrijker nog: waarom de ander het vraagt. Als de ander tot over zijn of haar oren in de problemen zit en jij diegene kunt en wilt helpen, is het geen probleem om ja te zeggen. Als de ander geen zin heeft in een bepaalde klus en het aan jou vraagt, zeg dan eens nee – ondanks dat je wellicht de tijd en ruimte hebt om deze klus te doen. Het is niet de bedoeling dat jij taken van anderen overneemt omdat anderen hier geen zin in hebben.

Misschien durf je geen nee te zeggen omdat je diegene niet wil kwetsen – maar kwets je diegene eigenlijk wanneer je uitlegt dat de klus niet jouw taak is en dat het eigenlijk niet goed uitkomt? Misschien ben je bang dat de ander boos wordt – maar als jij uitlegt waarom je de klus niet kan overnemen van diegene, waarom zou diegene dan nog boos worden?
Misschien voel je je schuldig – waar komt dit schuldgevoel vandaan? Als jij nee zegt op een bepaalde vraag omdat je geen ruimte hebt om deze klus van iemand over te nemen, ligt de schuld dan bij jou?

Nee zeggen is wellicht moeilijk – zeker de eerste paar keren. Maar het opkomen voor jezelf is een belangrijk onderdeel in het leerproces naar rust en zelfvertrouwen en alle begin is moeilijk.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *